«او ترانه هایش را زندگی می کند»

حمید رضا صمدی

یکی از بزرگترین ضعفهائی که در بسیاری از ترانه های معاصر مشاهده می شود غیر قابل درک بودن و عدم ارتباط مضمون ترانه با مخاطب می باشد؛نقصی که غالبا ناشی از ضعف در همذات پنداری با اثر که خود به دلیل عدم تجربه شخصی نویسنده راجع به موضوع اثریست که می نویسد، و ترانه سرا تنها به بیان چیزهائی میپردازد که راجع به موضوعات مختلف خصوصا مسائل عاشقانه شنیده است و همین امر باور پذیری اثر را کاهش داده است؛ اما آثاری که در مخاطب حس همذات پنداری زیادی را ایجاد نموده اند بالطبع در اذهان ماندگار شده اند؛ چرا که نویسنده چیزی را بازگوکرده که کاملا قابل درک است. «ایرج جنتی عطائی» یکی از معدود ترانه سرایانیست که همذات پنداری آثارش با مخاطبین به شکل ملموسی قابل رؤیت است؛ چرا که جنتی عطائی ترانه هایش را زندگی می کند و به عبارتی دیگر او زندگیش را به شعر می کشد! ترانه «چکاوک» یکی ازآخرین کارهای جنتی عطائیست که به خوبی بیانگر مسئله فوق الذکر است؛ ترانه ای که با شروعی مطابق با علائق همیشگی جنتی عطائی با ترکیباتی مانند «جنگل شب» و «سد سکوت» آغاز می شود، در عین اینکه استفاده ای هوشمندانه از واژه «خورشیدک» دارد که شاید به شکل مجزا کلمه ای به نظر برسد که استفاده از آن در چنین ترانه ای دور از ذهن به نظر برسد؛ کاری که پیشتر در مورد کلمه «دلبرک» در ترانه «دلبرکم چیزی بگو» نیز از وی سراغ داریم. ترانه در بند بعدی اندکی به سمت سادگی پیش می رود تا ارتباط بیشتری با مخاطب عام برقرار نماید، هر چند که این نزدیک شدن به سادگی نه تنها لطمه ای به اثر وارد نمی کند بلکه بر زیبائی اثر می افزاید و در بیت «پشت کدوم بهونه باز، پنهون کنم هق هقمو» بروز بیشتری می یابد. این روند در بند بعدی که ترجیع بند ترانه است ادامه می یابد تا جاثی که بیشترین ارتباط حسی را با مخاطب برقرار می کندو در مصرع «بغض نمی کنم، ببین!» ترانه به اوج میرسد، جائی که شنونده کاملا بغض ترانه سرا را احساس و باور می کند! و این همان حسیست که ترانه را به مخاطب نزدیک میکند؛ در دو بند بعدی همان سادگی و صمیمیت در ترانه ادامه می یابدودر ادامه جنتی عطائی با یکی ازهمان ترکیب سازی های مورد علاقه اش (آتشفشان عشق) ترانه را تمام میکند. در پایان این نکته قابل ذکر است که علیرغم تمام انتقاداتی که نسبت به کارهای اخیر جنتی عطائی مبنی بر تکرار یکسری فضاهای خاص و واژگان محدود لغوی بیان می شود او نشان داده است که در استفاده از همین واژگان لغوی به ظاهر محدود! و فضا های تکراری! که منطبق بر جهان بینی اش می باشد تبحر زیادی داشته و همچنان رگ خواب مخاطبین آثارش را در دست دارد ودلیل این امر چیزی نیست جز اینکه: «او ترانه هایش را زندگی می کند»
حمید رضا صمدی- زمستان 85


 


Home Page

Articles

Poems

Interview

Yadman

News

Archive

Archive

پیام ها

Copyright 2005-2006 Golesorkhetaraneh.com,
Contact : info@golesorkhetaraneh.com